Vetpercentage meten

Wat de weegschaal eigenlijk meet

De techniek heet bio-impedantie. Een zwakke wisselstroom loopt via je ene voet omhoog en via de andere weer terug; de weegschaal meet hoeveel weerstand dat oplevert. Water met opgeloste zouten geleidt goed, vetweefsel slecht. Hoe die weerstand wordt omgerekend naar een percentage staat uitgelegd op de pagina over bio-impedantie. Deze pagina gaat over de praktijk: waarom het getal beweegt en wat je er dan mee doet.

Het kernpunt is dat de meting je vochtbalans volgt. De weegschaal weet niet hoeveel vet je hebt; hij weet hoe goed je lichaam stroom geleidt en leidt daaruit je vetvrije massa af. Alles wat je vochtverdeling verandert, verandert dus je vetpercentage op het display, ook als er geen gram vet bij of af is.

De factoren die je uitslag verstoren

Tel die effecten bij elkaar op en je begrijpt waarom twee metingen op dezelfde dag vijf procentpunt kunnen schelen. Dat is geen defect. De sensor doet precies wat hij moet doen; alleen meet hij iets anders dan wat jij denkt te meten.

Waarom je twee weegschalen niet kunt vergelijken

Elk merk gebruikt een eigen omrekenformule, ontwikkeld op een eigen referentiegroep en zelden gepubliceerd. Stap je van een Renpho op een Tanita, dan kan het getal vijf procentpunt springen zonder dat er iets aan je lichaam is veranderd. Ook binnen één merk verandert de formule soms tussen modelgeneraties. Vergelijk daarom nooit het getal van je weegschaal met dat van de sportschool, met een segmentale meting met handgrepen of met de weegschaal van een vriend. De enige zinvolle vergelijking is die met je eigen eerdere metingen op hetzelfde apparaat.

Zo meet je zodat de trend klopt

1. Meet altijd op hetzelfde moment: 's ochtends, na het toilet, voor je eet of drinkt. Zie wanneer je het beste weegt voor de details.
2. Sta met blote, schone en niet te droge voeten op de elektrodes. Veeg je voetzolen kort af als ze klam zijn.
3. Zet de weegschaal altijd op dezelfde harde vloer neer; de plek van je weegschaal beïnvloedt eerst het gewicht en daarmee ook de berekening.
4. Sta stil, met je gewicht gelijk verdeeld, tot de meting is afgerond. Meestal duurt dat vijf tot tien seconden.
5. Noteer of laat de app noteren, maar kijk pas na vier weken naar het verloop. Gebruik het gemiddelde van een week, niet de losse waarde.
6. Verandert het weekgemiddelde over drie maanden met meer dan één tot twee procentpunt in dezelfde richting, dan is dat waarschijnlijk een echte verandering.

Wat je wel en niet weet

• Wel betrouwbaar. De herhaalbaarheid. Meet je twee keer achter elkaar, dan zit een fatsoenlijke weegschaal binnen een procentpunt van zichzelf.
• Redelijk betrouwbaar. De richting over maanden, mits je de meetomstandigheden constant houdt.
• Niet betrouwbaar. Het absolute getal, en elke vergelijking met een ander apparaat of een andere meetmethode.
• Onbekend. Hoe groot de afwijking bij jou persoonlijk is. Dat weet je pas na een referentiemeting die je thuis niet kunt doen.

Wil je vooral je gewicht volgen en is lichaamssamenstelling bijzaak, dan volstaat een gewone personenweegschaal zonder analyse. Wil je de extra waarden wel, lees dan eerst wat een weegschaal met vetpercentage in de praktijk oplevert voordat je kiest in de koopgids voor slimme weegschalen. Wat de overige getallen op je display betekenen — vocht, spier en bot — staat per waarde uitgelegd in de kennisbank.